AİDAT MESELESİ…

Apartman ve sitelerde aidatlar neye göre belirlenmeli herkes eşit mi ödemeli?

Apartman ve site yaşamında en çok tartışılan konuların başında aidatlar gelmektedir. Özellikle herkes eşit mi ödemeli yoksa daire büyüklüğüne göre mi paylaşılmalı sorusu bir çok yapıda ciddi anlaşmazlıklara neden olmaktadır.

Bu konuyu doğru değerlendirebilmek için öncelikle 634 sayılı kat mülkiyeti kanununun 20. maddesine bakmak gerekir.

İlgili maddeye göre kat malikleri ana taşınmazın genel giderlerine ve yönetim giderlerine arsa payı oranında katılmakla yükümlüdür. Bu hüküm açıkça göstermektedir ki esas olan eşitlik değil arsa payı da dayalı oranlı bir sistemdir. Ancak uygulamada yapılan sıkça bir hata tüm gidenlerin tek kalem olarak değerlendirilmesi ve eşit şekilde bölünmesidir.  Oysa giderler kendi içinde farklı kategorilere ayrılır ve her gider aynı şekilde paylaştırılmaz.

Bunu örnekleyecek olursak; asansör bakım giderleri, ortak alan, elektrik ve temizlik giderleri, dış cephe bakım ve onarım giderleri gibi kalemler taşınmazın genel kullanımına bağlı olduğu için arsa payı oranına göre dağıtılmalıdır.

Bu duruma karşılık olarak kapıcı ücreti güvenlik hizmeti ortak hizmet personeli giderleri gibi tüm kat maliklerine eşit şekilde ilgilendiren hizmetlerde yönetim planı veya genel kurul kararıyla eşit paylaşımda uygulanabilmektedir. Buradaki kritik nokta şu;

Her gider eşit paylaştırılamaz her gider arsa payına göre de bölünemez. Doğru olan giderin niteliğine göre uygun paylaşım yönetimini belirlemektir.

Peki uygulamada neden sorun yaşanıyor?

Çünkü bir çok apartmanda yönetim planı incelenmiyor, genel kurul kararları mevzuata uygun alınmıyor, alışılmış düzen doğru kabul ediliyor bu da zamanla adaletsiz mali bir yapı oluşturuyor.

Örnek olarak on daireli bir apartmanda 120 metre² bir daire ile 80 metre² bir dairenin tüm giderleri eşit ödemesi ilk bakışta pratik görünse de uzun vadede ciddi huzursuzluklara neden olur.

Çünkü bu durum küçük daire sahibinin fazla ödeme yapmasına büyük daire sahibinin eksik ödeme yapmasına yol açar.

Peki bunun çözümü nedir diyecek olursak

Öncelikle mevcut gider kalemleri tek tek incelenmeli ve hangi giderin hangi esasla paylaştırılması gerektiği belirlenmelidir. Yönetim planı kontrol edilmeli eksik veya hatalı durumlarda genel kurul aracılığıyla güncellenmelidir.

Ayrıca tüm giderler şeffaf şekilde kat maliklerine sunulmalı hangi kalemin nasıl paylaştırıldığı açıkça belirtilmelidir.

Unutulmamalıdır ki apartman site yönetimi sadece aidat toplamak değil adil şeffaf ve sürdürülebilir bir sistem kurmaktır.

Doğru yönetilen yapılarda tartışma değil güven, karmaşa değil düzen hakim olur.

Kanun açık… önemli olan doğru uygulamayı hayata geçirebilmektir.

İBRAHİM PARLAK

([email protected])